PhanQuyen.comPhân Quyền
Thư điện tử, bộ văn phòng, ổ đĩa chung

Chia sẻ tài liệu với đối tác bên ngoài: mời đích danh, thư mục riêng, có thời hạn

Kế toán dịch vụ, đơn vị thiết kế, khách hàng theo dõi tiến độ đều cần vào tài liệu công ty. Cách mở cửa cho người ngoài mà vẫn biết ai đang ở trong nhà.

Architect and a client from a construction firm in Ho Chi Minh City reviewing large blank sheets on a meeting table, laptop closed between them, top-down view, neutral tones

Khi phải cho người ngoài công ty vào tài liệu, cách an toàn là mời đích danh từng người vào một thư mục dành riêng cho việc đó, ở mức quyền nhỏ nhất, có ngày kết thúc và có một người trong công ty chịu trách nhiệm. Phần lớn sự cố chia sẻ ra ngoài ở công ty nhỏ không phải do đối tác xấu, mà do quyền được mở cho một dự án rồi không ai đóng lại khi dự án xong.

Bài này dành cho chủ doanh nghiệp làm việc thường xuyên với kế toán dịch vụ, đơn vị thiết kế, bên làm web, khách hàng cần xem tiến độ hay luật sư. Nội dung gồm: các cách chia sẻ ra ngoài và khi nào dùng cách nào, năm nguyên tắc, danh sách miền được phép, quy trình mở và đóng cửa cho đối tác, khi nào nên cấp hẳn tài khoản công ty cho người ngoài, và phần hợp đồng cần có.

Người ngoài nào thật sự cần vào tài liệu của công ty

Trước khi bàn cách chia sẻ, nên liệt kê ai đang cần. Ở một công ty xây dựng nhỏ ở Thành phố Hồ Chí Minh (ví dụ giả định), danh sách có thể gồm: văn phòng kế toán dịch vụ cần hoá đơn và sao kê hằng tháng; đơn vị thiết kế cần bản vẽ hiện trạng và gửi lại bản vẽ sửa; chủ đầu tư muốn xem tiến độ và ảnh công trường; luật sư cần hợp đồng khi có tranh chấp; nhà thầu phụ cần bản vẽ phần việc của họ. Năm nhóm người, năm nhu cầu khác nhau, và không nhóm nào cần thấy phần của nhóm khác.

Điểm mấu chốt là nhu cầu của người ngoài gần như luôn hẹp hơn những gì họ được cấp. Kế toán dịch vụ cần thư mục hoá đơn, không cần cả ổ Kế toán có bảng lương. Chủ đầu tư cần ảnh tiến độ, không cần bảng chi phí thật của nhà thầu. Khi công ty chia sẻ bằng cách mời người ngoài vào thư mục làm việc nội bộ, họ được cấp rộng hơn nhu cầu từ ngày đầu.

Liệt kê xong, bạn thường thấy chỉ có hai loại quan hệ: đối tác lâu dài, gặp lại mỗi tháng, và đối tác theo dự án, kết thúc khi dự án kết thúc. Hai loại này cần cách quản trị hơi khác nhau, sẽ nói ở phần sau.

Các cách chia sẻ ra ngoài và khi nào dùng

Mỗi cách có chỗ dùng. Bảng dưới so theo những điều chủ doanh nghiệp cần biết: thu hồi được không, có biết ai đã mở không.

Cách chia sẻThu hồi được khôngBiết ai đã mởHợp với
Gửi tệp đính kèm qua thưKhông, bản đã gửi nằm ở bên nhậnKhôngTài liệu đã chốt, gửi một lần
Mời đích danh theo địa chỉ emailCó, gỡ người đóThường cóPhần lớn trường hợp làm việc với đối tác
Liên kết công khaiCó, tắt liên kết, nhưng bản tải về vẫn cònThường khôngChỉ tài liệu vốn công khai
Thêm người ngoài làm thành viên ổ đĩa nhómCóCóỔ riêng cho một đối tác, không phải ổ nội bộ
Cấp tài khoản công ty cho người ngoàiCó, khoá tài khoảnCó, đầy đủ nhấtCộng tác lâu dài, cần dùng nhiều hệ thống

Tệp đính kèm thường bị coi là cách cũ, nhưng với tài liệu đã chốt như hợp đồng đã ký hay báo cáo cuối kỳ, nó lại hợp lý: bên nhận cần lưu bản của họ, và bạn không muốn họ tiếp tục có quyền vào bản gốc. Vấn đề chỉ nảy sinh khi dùng thư đính kèm để trao đổi tài liệu đang làm, sinh ra mười phiên bản không ai biết bản nào mới nhất.

Năm nguyên tắc khi mở cửa cho người ngoài

Mời đích danh, không dùng liên kết công khai. Người nhận đăng nhập hoặc xác minh qua hộp thư của họ; công ty biết chính xác ai đang có quyền và gỡ được từng người.

Thư mục riêng cho mỗi đối tác. Tạo một thư mục hoặc ổ đĩa nhóm cho từng đối tác, chỉ chứa phần trao đổi với họ. Tài liệu nội bộ được chép hoặc xuất sang đó khi cần, thay vì mời đối tác vào thư mục làm việc.

Quyền nhỏ nhất đủ làm việc. Chủ đầu tư xem tiến độ thì chỉ xem. Đơn vị thiết kế gửi bản vẽ thì chỉnh sửa trong thư mục của họ. Hiếm khi người ngoài cần quyền xoá hay chia sẻ tiếp.

Có ngày kết thúc. Nếu nền tảng hỗ trợ thời hạn truy cập, đặt ngay khi mời. Nếu không, ghi ngày rà vào lịch của người phụ trách.

Mỗi người ngoài có một người trong công ty chịu trách nhiệm. Người này biết đối tác đang có quyền gì, gỡ quyền khi kết thúc, và là người được hỏi khi rà quyền hằng quý. Không có người chịu trách nhiệm thì quyền của người ngoài không bao giờ được đóng.

Danh sách miền được phép: khi nào đáng làm

Nhiều bộ văn phòng cho quản trị viên chọn một trong ba chế độ chia sẻ ra ngoài cho cả công ty: cấm hẳn, cho phép với mọi địa chỉ, hoặc chỉ cho phép với một danh sách tên miền được tin cậy. Tên gọi và vị trí cài đặt khác nhau theo nền tảng; tìm trong mục cài đặt chia sẻ của trang quản trị và đọc trợ giúp chính thức.

Danh sách miền được phép hợp với công ty có vài đối tác lâu dài dùng hộp thư theo tên miền của họ — văn phòng kế toán, công ty mẹ, nhà phân phối chính. Lợi ích là nhân viên không thể vô tình chia tài liệu sang một hộp thư cá nhân hay một địa chỉ lạ. Nhược điểm là mỗi lần có đối tác mới phải nhờ quản trị viên thêm miền, và không áp dụng được khi đối tác dùng hộp thư miễn phí phổ thông — thêm cả miền đó vào danh sách là mở cho hàng triệu người.

Với công ty làm theo dự án, đối tác thay đổi liên tục, danh sách miền dễ thành gánh nặng. Cách dung hoà: cho phép chia sẻ ra ngoài chỉ ở một số ổ đĩa nhóm dành cho đối tác, còn các ổ nội bộ cấm hẳn. Như vậy nhân viên có chỗ hợp lệ để làm việc với người ngoài, và những ổ nhạy cảm như Nhân sự, Kế toán nội bộ không bao giờ mở ra ngoài được dù ai bấm nhầm.

Quy trình mở và đóng cửa cho một đối tác

Quy trình dưới đây ngắn, nhưng nếu làm đều thì buổi rà quyền hằng quý chỉ còn là đối chiếu danh sách.

  1. Người phụ trách ghi một dòng vào sổ đối tác: tên đối tác, việc gì, ai trong công ty phụ trách, ngày dự kiến kết thúc.
  2. Tạo thư mục hoặc ổ đĩa nhóm riêng, đặt tên theo đối tác và dự án.
  3. Mời đích danh những người của đối tác thật sự cần, ở mức quyền tối thiểu; đặt thời hạn nếu nền tảng có.
  4. Chép hoặc xuất sang thư mục đó những tài liệu cần trao đổi; không mời đối tác vào thư mục nội bộ.
  5. Khi đối tác đổi người phụ trách, gỡ người cũ trước khi thêm người mới.
  6. Khi kết thúc việc: chuyển tài liệu cuối cùng về kho nội bộ, gỡ toàn bộ người ngoài, ghi ngày đóng vào sổ đối tác.
  7. Mỗi quý, đối chiếu sổ đối tác với danh sách người ngoài đang có quyền; ai không có dòng trong sổ thì gỡ.

Khi nào cấp hẳn tài khoản công ty cho người ngoài

Với cộng tác viên làm lâu dài, dùng nhiều hệ thống — thư điện tử, ổ đĩa, lịch, phần mềm bán hàng — việc mời từng chỗ trở nên rối. Cấp cho họ một tài khoản công ty giúp quản trị dễ hơn: một chỗ để khoá khi kết thúc, nhật ký đầy đủ, áp được mọi chính sách bảo mật của công ty. Đổi lại, công ty tốn một giấy phép và phải quản lý vòng đời tài khoản đó như với nhân viên.

Nếu cấp, nên làm khác tài khoản nhân viên ở vài điểm: quy ước tên cho thấy đây là người ngoài; đưa vào một nhóm riêng có quyền hẹp hơn nhóm nhân viên chính thức cùng bộ phận; đặt ngày hết hạn nếu nền tảng có, hoặc ghi ngày rà vào sổ; không cho tài khoản này giữ bất kỳ vai trò quản trị nào. Khách thấy thư từ tài khoản này sẽ coi là thư của công ty, nên cộng tác viên cũng cần được hướng dẫn như nhân viên về cách trả lời khách.

Phần hợp đồng không nên bỏ qua. Người ngoài được vào tài liệu công ty, nhất là tài liệu có dữ liệu cá nhân của khách hay nhân viên, nên có thoả thuận bảo mật và điều khoản về việc trả lại hoặc xoá dữ liệu khi kết thúc. Khi đối tác xử lý dữ liệu cá nhân thay cho công ty — như kế toán dịch vụ làm lương — Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân và văn bản hướng dẫn có yêu cầu riêng về quan hệ này. Nhờ luật sư soạn hoặc xem lại mẫu hợp đồng một lần, rồi dùng cho mọi đối tác.

Những tình huống chia sẻ ra ngoài hay sinh chuyện

Phần lớn sự cố với người ngoài lặp lại theo vài kiểu quen thuộc. Biết trước thì dễ chặn:

  • Đối tác đổi nhân sự, người cũ của họ vẫn còn quyền vào thư mục của công ty vì không ai báo cho bên bạn.
  • Mời đối tác vào một thư mục lớn để họ lấy một tệp, quên rằng thư mục đó có cả bảng giá nội bộ và hợp đồng của khách khác.
  • Đơn vị thiết kế hay bên làm web được cấp quyền chỉnh sửa, rồi tự chia sẻ tiếp cho người làm thuê của họ mà công ty không biết.
  • Thư mục chia cho khách hàng xem tiến độ có cả ảnh nội bộ, ghi chú của kỹ thuật viên về lỗi chưa sửa.
  • Người phụ trách đối tác nghỉ việc, không ai trong công ty còn biết đối tác đó đang có quyền vào đâu.
  • Tài liệu gửi kèm thư cho một đối tác bị chuyển tiếp sang bên thứ ba vì địa chỉ người nhận được gõ nhầm, gợi ý tự động chọn sai người.

Năm nguyên tắc và quy trình ở trên chặn được gần hết các tình huống này. Riêng tình huống cuối, cách giảm rủi ro là gửi liên kết mời đích danh thay vì tệp đính kèm cho tài liệu nhạy cảm: gửi nhầm người thì người đó không mở được, còn tệp đính kèm thì đã nằm trong hộp thư của họ.

Câu hỏi thường gặp

Đối tác dùng hộp thư miễn phí thì có mời đích danh được không?

Được, nếu công ty cho phép chia sẻ ra ngoài với địa chỉ bất kỳ hoặc trong ổ dành cho đối tác. Rủi ro là hộp thư đó do cá nhân quản lý, nên khi người đó rời đối tác, quyền đi theo họ. Gỡ ngay khi đối tác báo đổi người.

Kế toán dịch vụ đòi quyền vào cả ổ Kế toán cho tiện thì sao?

Hỏi cụ thể họ cần những loại chứng từ nào, rồi tạo thư mục riêng chứa đúng những thứ đó. Bảng lương và hồ sơ nhân sự, nếu họ làm lương, nên ở một thư mục riêng nữa với quyền chặt hơn. Tiện cho họ không phải lý do cấp rộng.

Người ngoài có chia sẻ tiếp tài liệu cho người khác được không?

Tuỳ cài đặt. Nhiều nền tảng cho chặn người có quyền chỉnh sửa chia sẻ tiếp hoặc đổi quyền. Với tài liệu gửi đối tác, nên bật chặn này để danh sách người có quyền luôn do công ty quyết.

Dự án kết thúc rồi có nên xoá thư mục đối tác không?

Chuyển bản cuối cùng của tài liệu về kho nội bộ, gỡ người ngoài, rồi lưu trữ hoặc xoá thư mục theo quy định lưu trữ của công ty. Không để thư mục đối tác còn mở mà không ai dùng.

Có cần thoả thuận bảo mật với mọi đối tác không?

Với đối tác được vào tài liệu có thông tin khách hàng, nhân viên hay bí mật kinh doanh thì nên có. Nội dung cụ thể, nhất là phần dữ liệu cá nhân, nhờ luật sư xem vì quy định có thể thay đổi.

Làm sao biết người ngoài nào đang có quyền trong công ty?

Nhiều bộ văn phòng có báo cáo cho quản trị viên liệt kê tệp chia sẻ ra ngoài. Kết hợp báo cáo đó với sổ đối tác: ai có quyền mà không có trong sổ là người cần gỡ hoặc cần ghi bổ sung.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138